1935 Türkiye- Bulgaristan Krizi Bütünleşik Tablo
TÜBİTAK /SOBAG 1001 Projesi / Proje No. 112K172
Türkiye'de Dış Politika Krizlerinde Karar Verme ve Kriz Yönetimi Süreç Analizi

logotdp

Üye Giriş

Sitemize Hoş Geldiniz

Yine Bekleriz, Dileriz Yararlı Olmuştur...

  • Üye Kayıt
Pazar, 28 Haziran 2015 19:39

1935 Bulgaristan Krizi

Yazan
Ögeyi Oylayın
(0 oy)

 

TÜRKİYE DIŞ POLİTİKA KRİZLERİ
KRİZ YÖNETİMİ BÜTÜNLEŞİK ÖZET TABLOSU       
         
GENEL BİLGİLER                 KRİZİN ADI 1935 Bulgaristan krizi -Krizi en iyi tanımlayacak jenerik ismin girilmesi   
DIŞ POLİTİKA KRİZİ AKTÖRLERİ Türkiye-Bulgaristan -Krizin doğrudan tarafı olan ülkelerin isimlerinin girilmesi  
KRİZİ TETİKLEYEN BİRİM Türkiye -Krizin tetiklenmesine yol açan sözel/eylemsel davranışı kim gerçekleştiriyor? Devlet / Devletdışı  
HÜKÜMET YAPILARI  TÜRKİYE -Kriz anında mevcut siyasal rejim ve yönetim sistemi hakkında bilgi verilir Sivil Otoriter Rejim / Tek Parti Hükümeti
  KARŞI TARAF -Kriz anında mevcut siyasal rejim ve yönetim sistemi hakkında bilgi verilir Monarşi/Çarlık rejimi
SEÇİLMİŞ KARAR ALMA SÜRECİ AKTÖRLERİ TÜRKİYE    
  DEVLET BAŞKANI Mustafa Kemal Atatürk  
  BAŞBAKAN İsmet İnönü  
  DIŞİŞLERİ BAKANI Tevfik Rüştü Aras  
  SAVUNMA BAKANI Kazım Özalp  
  İÇİŞLERİ BAKANI Şükrü Kaya  
  GNKUR BAŞKANI Fevzi Çakmak  
  BÜYÜKELÇİ/DANIŞMAN/BÜROKRAT/ Sofya Büyükelçisi Şevki Berker  
  BÜYÜKELÇİ/DANIŞMAN/BÜROKRAT/    
  Bulgaristan    
  DEVLET BAŞKANI 3. Boris  
  BAŞBAKAN Nikola Muşanov  (1931-34)  Kimon Georgiev (1934-35) Pencho Zlatev (1935)Andrey Toshev (1935)Kimon Georgiev Georgi Kyoseivanov (1935-40)
  DIŞİŞLERİ BAKANI Aleksandar Malinov (1931) /Nikola Mushanov (1931-34)  
  SAVUNMA BAKANI Nikola Bakyrdziev (1929-31) Aleksandar Kiselyov (1931-34)  
  İÇİŞLERİ BAKANI    
  GNKUR BAŞKANI    
  BÜYÜKELÇİ/DANIŞMAN/BÜROKRAT/    
  BÜYÜKELÇİ/DANIŞMAN/BÜROKRAT/    
       
ÇATIŞMA - KRİZ İLİŞKİSİ   -Kriz bir çatışma sürecinde tetikleyici bir sözsel/eylemsel [askeri] girişimin devamında ortaya çıkıyor ise çatışma-kriz ilişkisini açıklayacak bilgi girilir özgün, tekrarlanmayan kriz
KRİZİ TETİKLEYEN OLAY   -Çatışmayı krize tetikleyen somut-özgül sözsel/eylemsel davranışın ne olduğu açıkça belirtilir  Türkiye’nin 1923 Lozan Antlaşması ile askersizleştirilmiş olan Türk-Bulgar sınırındaki bölgeye asker yerleştirmesi  
KRİZİN SÜRESİ  KRİZİN TETİKLENME TARİHİ -Krizi başlatan tetikleyici davranışın ortaya çıktığı tarih açıkça belirtilir 12 Mart 1935
  KRİZİN SONA ERME TARİHİ -Krizin sonlanma tarihi açıkça belirtilir 31 Temmuz 1938
KRİZİN TİPİ      
  Tarafları Açısından -Krizin analizi için tarafları açısından açık bilgi verilir Tek Taraflı
  Çıktığı Coğrafya Açısından -Krizin ortaya çıktığı coğrafya açısından açık bilgi verilir Balkanlar
  Kriz - Zaman İlişkisi Açısından -Krizin analizi açısından ortaya çıkış zamanı hakkında açık bilgi verilir Gelişen Kriz / İki savaş arası olan bu dönemde statükocu- revizyonist-ülkeler rekabet halindedir. I. Dünya Savaşı’nın kazanan ülkeleri İngiltere ve Fransa gibi ülkeler statükonun devamından yanayken yenilen ve 1919 Paris Antlaşması il ağır şartlar dayatılan Almanya ve İtalya düzenin değişmesinden yanadır.19 Paris Antlaşması il ağır şartlar dayatılan Almanya ve İtalya düzenin değişmesinden yanadır. 
  Krizi Çıkaran Tarafın Niyeti Açısından -Kriz yaratacak sözsel/eylemsel davranışı gerçekleştiren tarafın niyetine ilişkin bilgi verilir Algısal Güvenlik Krizi
KRİZİ TETİKLEYEN OLAY     OLAYIN KATEGORİSİ -Krizi tetikleyen olayın kategorisi hakkında açık bilgi verilir Askeri - Güvenlik-Diplomatik-Siyasi
  KRİZİN TETİKLEYİCİSİ -Krizi tetikleyen eylem hakkında açık bilgi verilir Şiddet İçermeyen Askeri
  KRİZ TETİKLEYİCİSİNİN ŞEKLİ -Krizi tetikleyen eylemin şekli açık bilgi verilir Silahlanma
  KRİZİ TETİKLEYEN OLAYA İLK TEPKİ -Krizi tetikleyen davranışa karşı geliştirilen tepkisel davranış hakkında açık bilgi verilir Şiddet İçermeyen Diğer
KRİZ YÖNETİM ANALİZ SÜRECİ         KRİZ YÖNETİM EVRESİ                KRİZ BAŞLANGIÇ EVRESİ -Krizin tetikleyicisi olan davranışın içinde gerçekleştiği çatışma sürecinin uyaranlarının algılanması, değerlendirilmesine ilişkin evre Türkiye’nin 1923 Lozan Antlaşması ile askersizleştirilmiş olan Türk-Bulgar sınırındaki bölgeye asker yerleştirmesi Bulgar karar alıcıları açısından kriz olarak algılanır.
  TIRMANMA EVRESİ -Krizin tetikleyicisi söz ve eylemin gerçekleştiği evre; savunmacı taraf için kriz algısına bağlı olarak tepki verme zorunluluğunun tartışıldığı süreç Türkiye'nin Trakya 'ya asker çıkaerması ve silahlandırma faaliyetine Bulgaristan'ın resmi tepki göstermesi. (15 Mayıs 1935)
  KRİZ EVRESİ -Savunmacı tarafın krize özgü tepkisini kararlaştırdığı ve uyguladığı evre; kriz bu evrede yatay veya dikey tırmanabilir. Kriz yönetimi stratejilerine bağlı olarak stres ve gerginliğin yumuşamasına doğru gidiş... 15 Mayıs 1935 tarihinde İstanbul Bulgar konsolosu,Türk ve Yunan hükümetlerinin çerçevesinde Bulgaristan’a karşı ortaklaşa harekatta bulunacağına inandıklarını belirtir. Bulgar yetkilisinin bu açıklaması Türkiye’nin uyguladığı silahlanma politikasının Bulgaristan tarafından savaş tehdidi olarak algılandığını göstermektedir. Türkiye’nin Trakya bölgesini silahlandırması, ancak Bulgaristan’ın Balkan ülkeleriyle imzalanan askeri anlaşmalar çerçevesinde Neuilly Barış Anlaşmasını revize ederek silahlanma yoluna gitmesinin önünün kapatılması iki ülke arasında kriz meydana gelmesine olanak vermiştir. Türkiye’nin Trakya bölgesini silahlandırması, ve Türkiye’nin Bulgaristan’ın Neuilly Barış Anlaşmasını revize ederek silahlanma yoluna gitmesine karşı çıkması Bulgar karar alıcılar açısından kriz olarak nitelenmiştir.
  KRİZ SONRASI EVRE -Taraflar arasında krizi sonlandıracak girişimlerde başarı sağlandığı takdirde kriz evresi sona erer. Sonrasında ise etkilerin gözlendiği evre başlar. 1938’de “Balkan Diplomasisi” çerçevesinde Başbakan Celal Bayar ve Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü Aras Yunanistan ve Yugoslavya ziyaretleri sonrasında Bulgaristan’ı ziyaret ederler. Bulgaristan Çar’ı III. Boris ve Başbakan Köseivanof ile Bulgaristan’ın silahlanmasını önleyen hükümlerin kaldırılması yönünde görüşmeler yapılır ve ve 31 Temmuz 1938’de Selanik Anlaşması imzalanır. Selanik Anlaşmasına göre Bulgaristan’ın silahlanmasının önündeki sınırlamalar kaldırılmış;  Türk-Bulgar ve Bulgar-Yunan sınırları boyunca silahsızlandırılmış olan bölge kaldırılmış ve Balkan Atlantı üyeleri ve Bulgaristan birbirlerine kuvvet kullanmama konusunda taahhütte bulunmuşlardır
KRİZİN VE KRİZ YÖNETİMİNİN ÖZELLİKLERİ         KRİZ YÖNETİM STRATEJİLERİ                  ALGILANAN TEHDİDİN CİDDİYETİ -Karar alıcının "kriz"i tetikleyen söz ve eyleme temel değer, öncelikleri bakımından yüklemiş olduğu önem ve anlamın ölçüsü hakkında bilgi verir. Karar alıcı için tehdit ve saldırı ciddiyeti yüksek ise buna uygun kriz yönetim stratejileri seçilir. Sınırlı askeri tehdit
  RAKİBİN KRİZ YÖNETİM STRATEJİSİ -Krizi tetikleyen eylemi gerçekleştiren tarafın kriz yönetim stratejisi hakkında bilgi verir. Zaman kazanma
  RAKİBİN KRİZ YÖNETİM TEKNİĞİ -Rakibin kriz sürecinde hangi kriz yönetim tekniklerinden yararlandığı hakkında bilgi verir. Şiddet içermeyen çözüm
  TÜRKİYE'NİN KRİZ YÖNETİM STRATEJİSİ -Türkiye'nin kriz sürecinde uygulamış olduğu kriz yönetim strtejileri hakkında bilgi verir. Zaman kazanma stratejisi
  TÜRKİYE'NİN KRİZ YÖNETİM TEKNİĞİ Türkiye'nin kriz yönetim sürecinde hangi kriz yönetim tekniklerinden yararlandığı hakkında bilgi verir. Müzakere
  ŞİDDET SEVİYESİ -Kriz yönetim sürecinde taraflar arasında askeri şiddetin düzeyi hakkında bilgi verir. Şiddetten kasıt zarar verici silahlı çatışmanın gerçekleşmesidir. Şiddet unsuru yok
ÜÇÜNCÜ AKTÖRLERİN YAKLAŞIMI       3. AKTÖR / UA ÖRGÜTLER     3. AKTÖR MÜDAHİL ÖRGÜT -Üçüncü  aktör olarak hangi uluslararası, bölgesel örgütlerin krizi sonlandırmaya yarayacak girişimlerde bulunduğuna ilişkin bilgi verir. Herhangi bir 3. müdahil örgüt yok
  3. AKTÖR ULUSLARARASI ÖRGÜT MÜDAHALESİ -Kriz sürecinde üçüncü aktörler olarak uluslararası, bölgesel örgütlerin krizi sonlandırmak amacıyla yapmış oldukları girişimlerin niteliği hakkında bilgi verir. Herhangi bir uluslararası örgütün müdahelesi söz konusu değil.
3. AKTÖR / DEVLETLER     3. AKTÖR DEVLET -Üçüncü  aktör olarak hangi devletlerin, krizi sonlandırmaya yarayacak girişimlerde bulunduğuna ilişkin bilgi verir. Kriz döneminde Türkiye Balkan bölgesindeki istikrarı korumak amacıyla Sovyetler Birliği, İngiltere ve Fransa ile antlaşmalar imzalamıştır. Ancak, bu ülkelerin krizin sonlanmasında doğrudan bir müdahalesi olmamıştır.
  3. AKTÖR DEVLET MÜDAHALESİ -Kriz sürecinde üçüncü aktörler olarak devletlerin, krizi sonlandırmak amacıyla yapmış oldukları girişimlerin niteliği hakkında bilgi verir.  
KRİZİN SONUCU     SONUCUN ŞEKLİ -Krizin  taraflar arasında hangi şekilde sonlandırıldığı hakkında  bilgi vermektedir. Zımni uzlaşı
KRİZ SONRASI STATÜ     -Kriz sonlandırılmış ise kriz sonrası süreçte taraflar arasındaki ilişkilerde nasıl bir statünün ortaya çıktığı hakkında  bilgi vermektedir.
Zımni yeni statü
         
KAYNAK ÖNERİSİ REFERANS ADI   
1 Esra S. Değerli, “Türkiye’nin Bulgaristan’a Yönelik Dış Politikası (1918-1938),” Mustafa Bıyıklı, ed., Türk Dış Politikası, Cumhuriyet Dönemi, Cilt 2, İstanbul :Gökkubbe Yay., 2008   
2 Lüdmil Petrov, “XX. Yüzyılın Otuzlu Yıllarında Bulgaristan ve Türkiye (Siyasi İlişkiler), XX.Yüzyılın İlk Yarısında Türk-Bulgar Askeri-Siyasi İlişkileri,Ankara: Genelkurmay Yay., 2005   
3 Hikmet Öksüz, Batı Trakya Türkleri: Makaleler,  Çorum: Karam Yay., 2006   
4 T.C. Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Siyaset Planlama Genel Müdürlüğü, Türkiye Dış Politikasında 50 Yıl: Monreux ve Savaş Öncesi Yılları (1935-1939), Ankara: Dışişleri Bakanlığı, 1973   
5 İdris Bostan ve Ali Kurumahmut, Haritalar ve Coğrafya Eserlerine Göre Ege Denizi ve Ege Adaları, Ankara, 2003   
6 Faruk Sönmezoğlu, İki Savaş Sırası ve Arasında Türk Dış Politikası, İstanbul:  Der Yay.,  2011,    
7 Aptülahat Akşin, Atatürk’ün Dış Politika İlkeleri ve Diplomasisi, Ankara: TTK Yayınları, 1991   
8 Sevo Yavaşçev, Bulgar Genelkurmayının Türkiye ve Türk Ordusuna Karşı Tutumu (1919-1945), Ankara: Genel Kurmay Başkanlığı, 2005,     
9 Penelope Kissoudi, The Balkan Games and Balkan Politics in the Inter War Years 1929-1939: Politicians in Pursuit of Peace, New York: Routledge, 2009,    
10 Yazar Adı, Soyadı, Kitap Adı, yayın Yeri: Yayınevi, Yıl   
 

 

 

 

 

Okunma 1122 kez Son Düzenlenme Cuma, 03 Kasım 2017 12:18
Yorum yapmak için oturum açın

TDP KRİZ ANA SAYFALARI

1924-1926 Musul Krizi

1927 Bozkurt-Lotus Krizi

1930 Küçük Ağrı Krizi

1935 Bulgaristan Krizi

FA -Hatay Krizi Sayfası

FA -1942 Struma Krizi

1945 Sovyet Talepleri Krizi

1955 6-7 Eylül Krizi

1957 Suriye Krizi

1958 Irak Krizi

1964 Johnson Mektubu Krizi

1964 Kıbrıs Krizi

1967 Kıbrıs Krizi

1970-1974 Haşhaş Krizi

1974 Kıbrıs Krizi

1974-1976 Ege Denizi Krizi

1974-1980 NOTAM-FIR Krizi

FA -1981 Limni Krizi

1987 Ege Denizi Krizi

1989 Bulgaristan Göç Krizi

1989-1990 Batı Trakya Krizi

1988-1991 Iraklı Sığınmacılar Krizi

1992 Nahçivan Krizi

1992 TCG Muavenet Krizi

1994 Ege Denizi Casus Belli Krizi

1996 Kardak Kayalıkları Krizi

1997 S-300 Füzeleri Krizi

1998 Suriye (Öcalan) Krizi

2003 Süleymaniye (Çuval) Krizi

2003 Doğu Akdeniz MEB Krizi

2010 Mavi Marmara Krizi

2011 Suriye Krizi

2014 İŞİD Rehine Krizi

2015 Süleyman Şah Türbesi Krizi

2015-2016 Irak Başika Krizi

2015 SU-24 Krizi

S5 Box

Üye Giriş

Sitemize Hoş Geldiniz

Yine Bekleriz, Dileriz Yararlı Olmuştur...